Najczęstsze przyczyny zaparć. Po jakie środki przeczyszczające warto sięgać?

Brak regularnych wypróżnień powoduje duży dyskomfort i uczucie ciężkości. Zaparcia u jednych zdarzają się często u innych sporadycznie. Jakie są najczęstsze przyczyny zaparć? A jeśli zmiana diety nie pomaga to po jakie tabletki na zaparcia warto sięgać?

Zaparcia - najczęstsze przyczyny

Kiedy stolec oddawany jest 2 razy w tygodniu lub rzadziej, albo gdy jego oddawanie wymaga ogromnego wysiłku, a po defekacji pojawia się uczucie niepełnego wypróżnienia mowa o zaparciach.

Jeśli zaparcia nie są związane ze stosowanymi lekami czy chorobami ich najczęstszą przyczyną jest niewłaściwa dieta uboga w błonnik oraz wodę, a także zbyt mała aktywność fizyczna. W jakich jednostkach chorobowych najczęściej pojawiają się zaparcia? Są to m.in. depresja, choroba Parkinsona, cukrzyca, niedoczynność tarczycy, choroby okrężnicy, jadłowstręt psychiczny czy endometrioza. 

Zaparcia często zdarzają się w ciąży. Dzieje się tak na skutek zachodzących u ciężarnej zmian hormonalnych, które hamują perystaltykę jelit oraz wzrostu macicy, uciskającej na jelita. Kolejnymi grupami narażonymi na częste występowanie problemów z regularnym wypróżnianiem są dzieci i osoby starsze. 

Również niektóre leki przyczyniają się do pojawienia się zaparć. Są to m.in. środki antykoncepcyjne, diuretyki, farmaceutyki stosowane w leczeniu nadciśnienia - betablokery oraz blokery kanału wapniowego, jak również opioidy, NLPZ i preparaty z żelazem, wapniem czy glinem.

Spożywcze produkty przeczyszczające i regulujące metabolizm

Zanim sięgnie się po tabletki na zaparcia warto wprowadzić modyfikacje w codziennej diecie oraz zadbać o odpowiednią ilość płynów. Produkty pomagające regulować metabolizm zawierają dużą ilość błonnika pokarmowego i są to m.in. pełnoziarniste kasze, pieczywo, płatki, suszone owoce, świeże owoce i warzywa, rośliny strączkowe, siemię lniane, niskotłuszczowe jogurty naturalne, kefir i maślanka. Dieta bogata w te produkty nazywana jest bogatoresztkową. Jej podstawą jest również duża ilość wody, która pozwala na pęcznienie błonnika pokarmowego. Gdy jest jej zbyt mało, to mimo spożywania wysoko błonnikowych produktów zaparcia mogą się pogłębić.

Oczywiście osoba cierpiąca na zaparcia powinna unikać niektórych produktów spożywczych. Są to pszenne makarony, pieczywo, ryż, wysokotłuszczowe przetwory mleczne, słodycze i fast foody. 

Tabletki na przeczyszczenie i inne środki na zaparcia

Kiedy modyfikacja diety nie przynosi pożądanego efektu warto sięgnąć po tabletki na przeczyszczenie (https://www.aptekagalen.pl/zaparcia.html). Po ich zastosowaniu wypróżnienie powinno nastąpić po kilku godzinach. Jakie składniki znaleźć można w tabletkach na zaparcia? Są to głównie ziołowe wyciągi z liści senesu, korzenia rzewienia, liść aloesu czy kory kruszyny bogate w tzw. antrazwiązki. Te substancje aktywne blokują ucieczkę wody z jelit oraz stymulują ruchy perystaltyczne jelita grubego. W podobny sposób działa także bisacodyl dostępny zarówno w formie tabletek na zaparcia, jak i czopków. Tego typu leki przeczyszczające nadają się jedynie do krótkotrwałego leczenia zaparć. Ich nadużywanie prowadzi do “rozleniwienia” jelit. Skutkuje to pogłębieniem się problemów z zaparciami, a w celu osiągnięcia pożądanego efektu trzeba stosować coraz wyższe dawki środków przeczyszczających. 

Tabletki przeczyszczające to jedna z metod walki z zaparciami. Inne popularne środki na zaparcia, które działają głównie poprzez zmiękczenie masy kałowej, to laktuloza w formie syropu oraz makrogole w postaci proszku do rozpuszczenia w wodzie. Są to preparaty często stosowane u dzieci oraz seniorów. W przypadku leczenia zaparć nawykowych, psychogennych są one głównym wyborem i niekiedy stosuje się je długotrwale. 

Korzystnie na perystaltykę jelit i przesuwanie się mas kałowych działa błonnik. Można go nabyć w formie proszku lub tabletek do ssania z błonnikiem. Źródłem błonnika w tego typu preparatach jest głównie łupina nasienna babki jajowatej lub babki płesznik. Jest to świetny sposób na uzupełnienie diety dla osób walczących z zaparciami, które stronią od produktów spożywczych bogatych w ten składnik.

Niektórzy pacjenci preferują czopki na zaparcia, które działają miejscowo drażniąco w obrębie jelita grubego, ułatwiając tym samym defekację. Niekiedy przed zabiegami chirurgicznymi konieczne wykonanie jest lewatywy, która szybko i bardzo skutecznie oczyszcza jelita z zalegających resztek. Do dyspozycji są gotowe butelki do jednorazowego zastosowania bądź też worek na płyn, wężyk oraz końcówka do wlewu. Z tego bardziej złożonego zestawu korzysta się kiedy wlewka doodbytnicza nie jest wystarczająca i należy wykonać lewatywę z wykorzystaniem większej objętości płynu.